Dr. Le Mai - Tiến Sĩ Lê Mai

 ra mắtTien Si Le Mai Người ta biết Thanh Thương Hoàng là ký giả hơn là nhà văn, tuy anh đã cho xuất bản gần mười tác phẩm. Ấy là vì cái địa vị ký giả của anh "lớn" quá. Anh là Chủ tịch nghiệp đoàn ký giả VN, là Phó chủ tịch Hội đồng báo chí VN. Sáng lập và thực hiện xây dựng Làng Báo Chí VN ở Thủ Đức. Nhưng niềm đam mê lớn của anh vẫn là viết văn.

Tiến Sĩ Lê Mai là một cuốn tiểu thuyết nhưng cũng có thể gọi là cuốn hồi ký về tù cải tạo. Ở đó có sự đói khổ cùng cực, có những đối xử tàn nhẫn ngoài sự tưởng tượng của con người, có tiếng kẻng ghê rợn, ám ảnh bọn tù suốt ngày đêm. Những điều này người ta đã đọc được nhiều trong những cuốn như "Đại Học Máu" của Hà Thúc Sinh và những sách cùng loại của nhiều tác giả khác. Nhưng ở đây Thanh Thương Hoàng không chỉ thuật chuyện. Thuật chuyện chỉ là bức ảnh chụp, Tiến Sĩ Lê Mai là một tác phẩm hội họa. Nó có nhiều hư cấu. Nhưng tất cả mọi hư cấu đều bắt nguồn từ sự thật. Sự thật là ở miền Nam của chúng ta trước kia có rất nhiều những tiến sĩ Lê Mai, những thượng nghị sĩ Phùng Thời, những bác sĩ Đỗ Thế, những võ sư Nguyễn Huỳnh, những nhà văn Hoàng Dung, những thiếu tướng phục quốc Nguyễn Lâm. Mỗi nhân vật trên là điển hình cho nhiều tầng lớp người trong xã hội cũ.

Tiến Sĩ Lê Mai chỉ là một giáo chức. Ông bị đối xử như con vật, bị đập búa lên đầu nhưng từ thâm tâm vẫn không oán hận Cộng sản. Từ thâm tâm ông vẫn cho mình là kẻ có tội. Ông tình nguyện ở lại để chịu chung cái thảm họa của đất nước. Và ông lấy làm hãnh diện về quyết định đó. Ta có cảm tưởng là nếu có một cuộc đổi đời khác ông vẫn hành xử như thế. Đó là cái cao ngạo của người trí thức vẫn chưa hiểu được rằng người Cộng sản không nói chung một ngôn ngữ với chúng ta. Cái gọi là đạo đức là liêm sỉ, là lẽ phải, là tự do, dân chủ của Cộng sản không giống chút nào với những thứ ấy của chúng ta. Cho nên tiến sĩ Lê Mai phải chết. Chết vẫn chưa tỉnh ngộ.

Ông Thượng nghị sĩ Phùng Thời cho đến lúc gần đất xa trời mới vỡ lẽ ra rằng, Cộng sản không thể đội trời chung, là không thể chống Cộng một cách tài tử. Ông tưởng ông đối lập với chính quyền, ông tranh đấu cho người dân thấp cổ bé miệng, ông không có tội gì cả.

Ông bác sĩ Đỗ Thế cũng vậy. Nhưng đây là một thứ trí thức hèn và ngu. Ông võ sư Nguyễn Huỳnh có làm chính trị bao giờ đâu? Ông chỉ dạy võ. Ông không chống Cộng sản, không chống ai hết. Nhưng ông vẫn đi tù như người sáng lập Pháp Luân Công ở Trung Quốc. Bất cứ là ai nếu không là Cộng sản, không đầu hàng Cộng sản đều có tội, đều cần phải loại trừ. Thiếu tướng phục quốc Nguyễn Lâm là một hình ảnh đẹp. Ông dám đề nghị anh em nhịn ăn để phản đối trại đã cho tù ăn thực phẩm của súc vật. Có thể ông nông nổi, nhưng ông chính là lớp người mà chúng ta kỳ vọng.

Con giun xéo lắm cũng phải quằn. Tù nhân bị đàn áp quá cũng biết vùng dậy. Họ đã dám quật ngã cán bộ trực trại là Ác Búa, kẻ chuyên đánh tù bằng buá. Chuyện "nổi dậy" không thành công, nhưng tất nhiên là phải có.

Ác Búa, tên cán bộ ác độc không còn nhân tính ghét cay ghét đắng tiến sĩ Lê Mai, đã hành hạ tiến sĩ Lê Mai cho đến chết. Nhưng y lại chính là con hoang của Lê Mai. Đến khi biết được, y khóc như một người con chí hiếu. "Rồi gã chạy thật, vừa chạy vừa la thật to: Bố chết rồi mẹ ơi ! Bố chết rồi mẹ ơi ! Tiếng kêu thảm thiết giống tiếng kêu của một con vật bị thương rống lên trước khi chết" (trang 161). Trước cái chết của bố ruột, cán bộ Minh Ác Búa sực tỉnh. Lương tri bị vùi đập chợt lóe sáng. Bỏ dao đồ tể là thành phật. Thật giản dị mà cũng thật người !

Văn Thanh Thương Hoàng sắc gọn, lôi cuốn. Anh nghiên cứu rất kỹ tâm lý của nhân vật. Tiến Sĩ Lê Mai xứng đáng là cuốn truyện "viết trong đầu" 10 năm trong nhà tù.


Hà Thượng Nhân
Xứng đáng là cuốn truyện "Viết trong đầu" 10 năm trong nhà tù.